Satış Vergisi (Sales Tax): Nedir?

Sales tax (satış vergisi), hükümet tarafından mal ve hizmetlerin satışına uygulanan bir tüketim vergisidir. Bu vergi genellikle satış anında satıcı tarafından alınır ve devlete ödenir. Amerika dışındaki birçok ülkede bu uygulama yerine KDV (Katma Değer Vergisi) uygulanmakta.

Tarihte bilinen ilk satış vergisi uygulaması, Antik Roma döneminde Julius Caesar tarafından getirilmiş. Caesar, bu vergi türü için imparatorluğun tamamında uygulanacak yüzde 1’lik sabit bir oran öngörmüş. Caesar Augustus döneminde bu oran %4’e çıkmış.

Bu verginin Amerika’ya gelmesi ise 1930 yılını bulmuş. Amerikan İç Savaşı’nın ardından hızlı bir sanayileşme sürecine giren ülkede ihracat, ithalattan daha yaygın hale gelmiş. Üzerine yaşanan iki Dünya Savaşı’nın yarattığı buhran da eklenince, Amerika’nın devlet bütçesini artırmak ve federal vergi kanununu geliştirmek için attığı hamleler sonucunda farklı gelir vergisi türleri ortaya çıkmış. Satış vergisi uygulaması da işte bu ortamda, Büyük Buhran’da yaşanan ekonomik daralmaya bir tepki olarak Mississipi’de başlatılmış.

Amerika’da Sales Tax

Amerika’da ise satış vergisi, eyaletler tarafından alınıyor. Ayrıca yerel yönetimler de eyaletin aldığı satış vergisine ek olarak kendi satış vergilerini tahsil edebiliyorlar.

Satış vergisi, belirli mal veya hizmetin satış fiyatının bir yüzdesi olarak hesaplanıyor. 2023 itibarıyla toplamda 38 eyalette yerel satış vergisi alınıyor. Bazı durumlarda yerel ölçekte alınan satış vergisi, eyaletin aldığı vergi miktarını bile aşabiliyor.

Dört eyalette ise herhangi bir satış vergisi bulunmuyor. Bu eyaletler;

  • Delaware,
  • Montana,
  • New Hampshire,
  • ve Oregon.

Ayrıca Alaska’nın da eyalet bazında aldığı bir satış vergisi yok; ancak orada yerel satış vergilerine izin veriliyor.

Satış vergisi, herhangi bir mala yalnızca bir kez uygulanıyor. Amerika’daki eyaletlerin büyük kısmında indirimli oranda vergilendirilen ya da satış vergisinden muaf tutulan çok sayıda mal ve hizmet sunuluyor. Örneğin, daha fazla üretim veya yeniden satış amacıyla satın alınan mallar, satış vergisinden muaf tutuluyor. Bazı bölgelerde marketlerde satılan yiyecekler, reçeteli ilaçlar ve bazı tarım malzemelerinden de satış vergisi alınmıyor.

Hangi Eyaletlerde Ne Kadar Satış Vergisi Alınıyor?

Kaliforniya, yüzde 7.25 ile eyalet düzeyinde en yüksek satış vergisi oranına sahip. İkinciliği ise yüzde 7 satış vergisi alan dört eyalet paylaşıyor: Indiana, Mississippi, Rhode Island ve Tennessee. Satış vergisi alan eyaletler arasında en düşük oran ise Colorado’ya ait. Bu eyalette yapılan satışların %2.9’u oranında satış vergisi alınıyor.

2019 yılından beri Amerika’daki eyaletlerin aldığı satış vergisi oranları değişmedi.

Eyalet bazında belirlenen yüksek satış vergilerinden kaçmak isteyen kişiler, kendine has çözüm yöntemleri de geliştirmiş. Örneğin Chicago’da oldukça yüksek olan satış vergisi oranları, çevresindeki yerlerde nispeten daha düşük. Araştırmalara göre o bölgede yaşayan insanlar alışveriş yapmak için sık sık kendi bölgelerini terk ediyor ve çevredeki banliyöleri tercih ediyor. Aynı şekilde, satış vergisini yüksek tutan bölgelerde internet alışverişi oranları da oldukça yüksek. Eyalet çapında işletmeler ise, bazı durumlarda yüksek satış vergisi oranlarına maruz kalmaktan kaçınmak için eyalet sınırının hemen dışına yerleşebiliyorlar.

Kaynak: Tax Foundation

Bu gönderiyi paylaşın:

Facebook
Twitter
LinkedIn
WhatsApp
Email